Gezi Notları
Kosova
Priştine'de iki gün: herkesin Türkçe konuştuğu sokaklar, caminin karşısında cami, Clinton heykeli ve Bitcoin ofisinden para çekmek.
Kısaca
Arnavutluk'un başkenti Tiran'dan 15 €'luk bir otobüsle, yaklaşık 4 saatte Priştine'ye geldim. Euro geçerli, fiyatlar Balkan ortalamasında ve şehir yürüyerek gezmeye çok uygun. Eylül ayında olmamıza rağmen hava soğuktu; Arnavutluk'ta sıcaktan terlerken burada herkesin üzerinde mont vardı.
Sokakta yürürken konuşan herkes Türk, dükkânlardan çalan müzikler Türkçe; kimin Türk, kimin yerli olduğunu anlamak zor. Ana Tereza yaya yolu, Skanderbeg heykeli, Çarşı Camii, Fatih Sultan Mehmet Camii ve Etnografya Müzesi ilk günün rotası. Her 200 metrede bir cami var.
Şehrin tuhaf yüzü de ilgi çekici: Ana Tereza Katedrali, metal ağlarla kaplı Ulusal Kütüphane, bulvara adı verilen Bill Clinton'ın heykeli ve Özgürlük Anıtı'nın küçük bir kopyası olan bir bina. Kosova'da Amerika'ya karşı büyük bir sempati var, birçok yerde Amerikan bayrağı görüyorsunuz.
Bir de Bitcoin ofisleri var: ATM para vermediğinde kripto gönderip nakit euro alabiliyorsun. Börek ve mantı ucuz ve doyurucu; iki kişilik yemek 4,5 € tuttu. Kosova'yı birçok ülke tanımıyor; Türkiye ve ABD tanıyanların başında geliyor.
Priştine'de iki gün
Tiran'dan çıkıştan Karadağ biletine, sırasıyla.
Tiran'dan Priştine'ye otobüs
Tiran'da otobüs terminaline şehir otobüsüyle gittim, bilet 40 lek (yaklaşık yarım dolar). Kosova bileti 15 €, otobüs yarım saat sonra kalktı. Arnavutluk ile Priştine arası yaklaşık 4 saat. Terminalde İstanbul'a giden doğrudan bir otobüs de gördüm.
Terminal, duman ve Sırbistan sorusu
Terminalin içi sigara dumanı doluydu. Sıradaki ülke Sırbistan olacağı için bilet fiyatını sordum ama iki ülke arasında sorun olduğu söylendi. Bilet satılmıyordu, bu yüzden Sırbistan'a başka yoldan gidilmesi gerekiyor.
Eylülde mont havası
Eylül ayındayız ama herkesin üzerinde mont ve kazak var. Arnavutluk'ta sıcaktan terlerken burada donuyorsun. Sıcak giysi almadan gelmeyin.
Mutfaklı hostel, 9 $
Otelde ortak bir mutfak var, odada yataklar yan yana. Gecelik 9 $. Çantayı bırakıp yakındaki markete gittim ve akşam yemeğini kendim pişirdim; yumurta, ekmek ve makarna çok ucuz.
Lekleri euroya çevirmek
Cebimde kalan 2200 lek'i Priştine'de 22 €'ya bozdurdum. Bir gün önce Tiran'da Western Union'da aynı paraya 17 € teklif etmişlerdi; yani Tiran'da bozdursaydım 5 € eksik alacaktım.
Ana Tereza yaya yolu, Skanderbeg, çarşı camileri
Yürüyüşe kapalı Ana Tereza yolundan baştan sona yürüdüm. Arnavutluk'ta gördüğüm Skanderbeg heykeli burada da var; Balkanlarda kahraman ilan edilmiş. Şehir biraz İstanbul'u andırıyor. Çarşı Camii'nden çıkarken karşıda bir cami daha gördüm.
Mama Mantia'da börek ve mantı
Meşhur bir börekçide kıymalı ve ıspanaklı mantı yedim, yanında fllija (flija) da denedim. Mantılar çok güzeldi, fllijayı pek beğenmedim. İki porsiyon karışık mantı ve fllija toplam 4,5 € tuttu; tek porsiyon bile bir insanı rahatça doyurur.
ATM vermedi, Bitcoin ofisi verdi
160 € çekmeye çalıştım, ATM para vermedi; başka ATM'yi de denedim. Sonra Bitcoin ofisine gidip USDT gönderdim, karşılığında 86 € nakit aldım. Videodaki hesaba göre aynı gün ATM'den çekseydim banka 5 € komisyon alacaktı; yurt dışı komisyonu da cabası. Kosova'da Bitcoin yasal.
Fatih Camii ve Etnografya Müzesi
Fatih Sultan Mehmet Camii şehrin en ünlülerinden. Padişahın 1461'de burayı fethedince yaptırdığı anlatılıyor. Avlusu, şadırvanı var, bahçesinde kafeler çalışıyor. Etnografya Müzesi eski bir ev: haremlik-selamlık odaları, çeşmesi (suyu yok) ve meyve ağacıyla gezmesi güzel. Bir grubun arkasına takılarak gezdim.
Bit pazarı, kuru fasulye, kahramanlar
Pazarda biber çok seviliyor; sonu bit pazarına dönüyor: bilgisayar, telefon, kıyma makinesi, ayakkabı, her şey var. Satıcı Sri Lanka çayını övdü. Sokakta kuru fasulye yedim. Yürürken yerde isimler yazılı gördüm; arkadaşım milletvekillerinin isimleri olduğunu, üzerlerine basıldığını söyledi. Bir resimde Kosova Kurtuluş Ordusu'nun kurucularından Adem Jashari var, ülkede kahraman olarak anılıyor.
Ana Tereza Katedrali, Ulusal Kütüphane
Katedral 2010'da açılmış, içeride tadilat vardı ve benden başka kimse yoktu. Euro verip çan kulesine çıkıp şehre bakmak mümkün. Hemen karşısındaki Ulusal Kütüphane çok farklı bir yapı; içeri girip kitap okumak serbest ve güvenlik yok.
Fiyatlar, orman gibi park, Karadağ bileti
Otelin yanındaki orman gibi parkı gezdim. Teknoloji mağazasında ve markette fiyatlara baktım, bir de Ziraat Bankası gördüm. Priştine otobüs terminalinden ertesi akşam 21:00'de kalkan Karadağ (Montenegro) otobüsüne 20 €'ya bilet aldım.
Görülecek yerler
Priştine'de uğranan başlıca noktalar.
Ana Tereza yaya yolu
Yürüyüşe kapalı geniş yol; baştan başa yürümek çok keyifli. Biraz İstanbul'u andırıyor.
Skanderbeg heykeli
Arnavutluk'ta gördüğüm Skanderbeg heykeli burada da var; Balkanlarda kahraman ilan edilmiş.
Çarşı Camii
Çarşının tam ortasında. Çıkarken karşıda bir cami daha var; Priştine'de her 200 metrede bir cami çıkıyor.
Fatih Sultan Mehmet Camii
Şehrin en ünlü camilerinden. 1461'de fetihten hemen sonra yaptırılmış. Avlusu ve şadırvanı var, bahçesinde kafeler çalışıyor.
Etnografya Müzesi
Eski bir ev: haremlik-selamlık odaları, suyu olmayan bir çeşme, bahçede meyve ağacı. Kadınlar ve erkekler için ayrı odalar ilgi çekici.
Ana Tereza Katedrali
2010'da açılmış. Tadilat var ve çok tenha. Euro verip çan kulesine çıkıp şehre bakmak mümkün.
Ulusal Kütüphane
Metal ağlarla kaplı çok farklı bir yapı. İçeri girip oturup okumak serbest ve güvenlik yok.
Bill Clinton heykeli
Savaşta Kosova'ya yardım ettiği için bulvara adı verilmiş. Hemen yakında üstünde Özgürlük Anıtı kopyası olan bir bina var.
Pazar ve bit pazarı
Biber tezgâhlarından başlayıp bit pazarına dönüyor: bilgisayar, telefon, ayakkabı, kıyma makinesi.
Küçük ayrıntılar
Şehirde dikkat çeken tuhaf ve sevimli şeyler.
Herkes Türkçe konuşuyor
Sokakta konuşan herkes Türk, dükkânlardan çalan müzikler Türkçe. Kimin Türk, kimin yerli olduğunu anlayamıyorsunuz.
Amerikan bayrakları
Birçok yerde Amerikan bayrağı var. Amerika'ya karşı büyük bir sempati besleniyor.
Fiyat etiketinde bayrak
Marketlerde her ürünün fiyat etiketinin yanında üretildiği ülkenin bayrağı var. Güzel bir uygulama.
Yerde isimler
Kaldırımda yazılı isimler var; yerliler milletvekillerinin isimleri olduğunu ve üzerlerine basıldığını söyledi.
Kâğıt gibi yumurta kabuğu
Yumurtaları kırarken kabuklarının çok ince, neredeyse kâğıt gibi olduğunu fark ettim.
Şerbetli tulumba
Tulumba tatlısı paketinin neredeyse yarısı şerbet. İçen var mı bilmiyorum.
Ulaşım ve konaklama: ne kadar tutar?
Fiyatlar euro (€) cinsinden. Para birimi: Euro.
🍽️ Yemek, konaklama ve ulaşım
| Hostelgecelik, mutfaklı | ~9 € |
| Mantı ve fllijaMama Mantia, 2 porsiyon | 4,5 € |
| Tiran–Priştine otobüs~4 saat | 15 € |
| Priştine–Karadağ otobüs | 20 € |
| Şehir otobüsübilet satılıyor, kartla binilmiyor | 0,40 € |
Yemekler diğer Balkan ülkelerindeki ile aynı: börek, mantı, kuru fasulye. Market fiyatları düşük; mutfaklı hostel ile tasarruf kolay.
Videolar
Kosova yolculuğu videosu. Karta tıklayınca video burada açılır.
Bilmekte fayda var
Pratik notlar.
Sıcak giysi alın
Eylül ayında bile hava soğuktu; herkes mont giyiyordu. Arnavutluk'tan geliyorsanız farkı çok hissedersiniz.
Lekleri Kosova'da bozdurun
2200 lek Priştine'de 22 € ediyordu, Tiran'da Western Union 17 € teklif etti. Lek bozdurmadan önce iki yerde kuru sorun.
ATM her zaman vermiyor
160 € çekmeye çalışırken ATM para vermedi. Bir yerde olmuyorsa başka ATM deneyin; bankanın komisyonunu da hesaba katın.
Bitcoin ofisleri var
Kosova'da Bitcoin yasal. USDT gönderip 86 € nakit aldım. Ofisin kuruna ve komisyonuna gitmeden önce bakın.
Sırbistan'a otobüs yok
İki ülke arasındaki gerginlik yüzünden terminalde Sırbistan bileti satılmadı. Sırbistan'a gitmek istiyorsanız başka bir güzergâh planlayın; ben Karadağ'a geçtim.
Şehir otobüsünde bilet alın
Kartla biniş yok, sadece bilet alınıyor; otobüste bir görevli dolaşıp para topluyor. Bilet 0,40 €.
Ziraat Bankası var ama
Priştine'de Türk bankaları ve Ziraat Bankası şubesi var; bankaya sorduğumda Türk vatandaşlarına hizmet vermediklerini söylediler.
Mutfaklı hostel seçin
Market fiyatları düşük. Yumurta, ekmek ve makarna ile günlük yemek maliyeti çok az kalıyor.
Türkçe yetiyor
Şehirde herkes Türkçe konuşuyor. Arnavutça bilmeden rahatça dolaşılıyor.
Sıradaki durak: Karadağ
Sırbistan'a otobüs olmadığı için Priştine otobüs terminalinden ertesi akşam saat 21:00'de kalkan Karadağ otobüsüne bilet aldım. Bilet 20 €.
Ucuz, yürünebilir ve Türkçe konuşulan bir şehir; camiyi, kütüphaneyi ve Clinton heykelini mutlaka görün.
Haritada başka ülkeler seni bekliyor
Küreyi döndür, sarı bir ülkeye dokun, hikâyesini oku.